Sources › P339
Meister Johann Liechtenauers Kunst des langen Schwertes
A dissertation on Liechtenauer's art of the long sword with a survey of German fencing manuscripts.
- Type
- literature
- Date
- 1985
- Place
- Frankfurt am Main
- Brotherhood
- Marxbrüder (Masters of the Sword)
- Edition
- Europäische Hochschulschriften, Reihe III: Geschichte und ihre Hilfswissenschaften, Bd. 257, Frankfurt am Main – Bern – New York: Peter Lang 1985, ISBN 3-8204-8129-X
- Verification
- text read
- Relevance
- 3/5
Source details
- ID
- P339
- Original title
- Meister Johann Liechtenauers Kunst des langen Schwertes
- Type
- literature
- Date
- 1985
- Place
- Frankfurt am Main
- Language
- German
- Brotherhood
- Marxbrüder (Masters of the Sword)
- Author
- Hils, Hans-Peter
- Edition
- Europäische Hochschulschriften, Reihe III: Geschichte und ihre Hilfswissenschaften, Bd. 257, Frankfurt am Main – Bern – New York: Peter Lang 1985, ISBN 3-8204-8129-X
- Relevance
- relevance 3 of 5
- Verification
- text read
Research notes (in Slovak)
- Dizertácia so súpisom šermiarskych rukopisov a kapitolou o Liechtenauerovi a jeho okruhu.
- Neprečítaná – zaobstarať; overiť, čo uvádza o pôvode (Lichtenau) a o archívnych dokladoch mena, a porovnať s korutánskym Hansom 1435/1443.
- Pozor pri ďalších prácach Hilsa (napr. Fechtschule a Marxbrüder) – zistiť, či ich nemáme hľadať samostatne.
- XI–X) a Einleitung s. 1–30.
- Chýbajú kapitoly 3.2.1 Die ‚Gesellschaft Liechtenauers‘ (s. 150–153), 3.2.5 Der Jude Ott (s. 188), 3.2.6.2 Antonius Rast (s. 190), 4.
- Sozialer Stand und Aufgabenkreis der Fechtmeister (s. 207–250; 4.2.3.1 Die Rechtsfunktion der ‚schirmaister‘, s. 233; 4.2.3.2 Die Tätigkeit der ‚schirmaister‘, s. 236) – pre tému cechov a pre Liechtenauera najdôležitejšie.
- Z Einleitung (s. 6–7): Hils odmieta Wierschinov záver, že ‚schirmmeister‘ museli byť šľachtici (Wierschin s. 55 n.); doklady meštianskeho šermu: ‚Gewardus pugil‘, mešťan v Goslare, svedok listiny 3. 6. 1154 (Jordan 1949, s. 39); Schaer 1901, s. 108 ‚scermere‘ ako majiteľ domu; pisár ‚Mathias patek, polonus‘ učí začiatkom 15. st. aj ‚dimicandi cum gladiis trusilibus‘ (Wattenbach, Anzeiger NF 29, st. 68 n.; zápis na rube notárskeho nástroja z 18. 9. 1409 z Brandenburgu, Berlín, Cod. lat. fol. 170, f. 259); Norimberg – ‚schirmen, Schirmmeister, Schirmschule‘ v Ratsbücher do 90. rokov 15. st., 1494 prvýkrát ‚Fechtschul‘ (Jobst Erlheymer; Lochner, Anzeiger NF 7, st. 407 n.; porov. P041).
- PDF bez textovej vrstvy).
- Prečítané: obsah, kap. 3.2.1 ‚Die Gesellschaft Liechtenauers‘ (s. 150–153), 3.2.6.1 Augsburg (s. 189–190), kap. 4.1 (s. 207–210) a 4.2.3 ‚schirmaister – ein achtbarer Beruf‘ (s. 233–240); s. 211–232 (Lohnkämpfer) a 241–250 (etymológia) nečítané.
- Hils: ‚Gesellschaft Liechtenauers‘ u Kala (Cgm 1507 f. 2r) nie je inštitúcia, ale ‚freie, genossenschaftlich geprägte Gemeinschaft gleichgesinnter Fechter‘ – všetci menovaní sú tam už mŕtvi a nežili súčasne; Massmannovo stotožnenie so ‚Schule‘ odmieta (s. 152); pripúšťa ‚Ansätze zu einer zünftischen Organisation‘ už v 1. pol. 15. st., ktoré vyústili do privilégia 1487 (Bruderschaft U. L. Frauen … sanct Marcen; s. 152–153); väčšina členov z východných oblastí ríše; Fechtschulen v starej Konfederácii zriedkavé (Schaufelberger 1972, s. 146).
- Proti Wierschinovi (P338): fechtmajster nie je šľachtického stavu, ale ‚in den Kreis der zunftfähigen Handwerker eingetreten‘ – rozhodujúce nebolo vyslobodenie z bezčestnosti, ale ‚Brotneid‘: korporácia a privilégium mali zaručiť ‚absolute Verfügungsgewalt über die Materie‘ a vylúčiť konkurenciu (s. 239–240).
- Ako ‚warner‘ počas lehoty pred súdnym súbojom mal fechtmajster postavenie spoluprísažníka, preto nie bezprávny Lohnkämpfer; mestá museli chudobnej strane zabezpečiť aj Fechtlehrer, takže mestskí Lohnkämpfer sa mohli rekrutovať z fechtmajstrov (s. 234–236).
- Hugo von Trimberg, Der Renner 16507–16510: ‚Schirmer, giger, goukeler …‘.
- Augsburg: ‚Augsburger Fechterordnung‘ v Cod.
- I.6.2°.5 pred pol. 16. st.; pozn. 196: ďalší poriadok z 9. 1. 1596 v SuStB Augsburg, 2° Cod.
- Lehota na prípravu podľa stavu: šľachtic 6 týždňov, ‚mittere vrie‘ 4, ostatní 2 (Deutschenspiegel III 95 § 2; s. 211). 4.2.2 (s. 218–233): ‚schirmaere‘ (potulný predvádzač) × ‚schirmaister‘ (učiteľ); bezčestní ‚kempen‘ zo Sachsenspiegelu sú len potulní najatí súbojníci, ktorí sa ‚zu eigen geben‘; mestskí Lohnkämpfer (Parma 13. st.: 3 roky usadlí, dobrá povesť; Ratingen 1276, Düsseldorf 1288; Aachen 14. st. mesačný žold a šaty; s. 227–228) mali usporiadanú živnosť a ochranu pána.
- Pozn. 248 (s. 222): privilégium Fridricha III. 1487 si majstri dlhého meča zrejme vymohli, aby korporatívne odstránili ‚die beständig drohende Unehrlichkeit für alle fahrenden Fechtmeister‘, ktorí sa nemohli chrániť individuálne (ochrana pána alebo mešťanstvo). 4.3 (s. 240–250): Hugo von Trimberg ‚Schirmer, giger, goukeler‘ (Renner 16507–10) a ‚Almuosen giget und schirmet‘ (2338) = potulní; Eisenacher Rechtsbuch III 119: ‚hofekunst‘ má tri hlavné remeslá, prvé ‚die vechter … und hat vel andir hantwerke undir em alz di schermer, renger, sprenger, ryter, stecher, schutzcen‘ (s. 243, pozn. 282); náhrada ‚schirmaister‘ slovom ‚Fechtmeister‘ od 2. pol. 15. st. (s. 248).