Źródła do dziejów cechów szermierczych
Język strony · Polski

Źródła › P049

Odnowiony patent dotyczący szkoły szermierczej, Wrocław (1625)

Renovirtes Patent wegen der Fechtschule

Zakazane 'improper pieces': cięcia w nogi, uderzenia głowicą, rzuty, uderzenia ponad kijami i inne działania sprzeczne ze zwyczajem szermierzy.

Typ
statuty i regulaminy
Data
5 kwietnia 1625
Miejsce
Wrocław (Breslau)
Edycja
tylko parafraza z cytatami: Schlesische Provinzialblätter 33 (1801), 5. St., s. 427–428; Büsching 1817, s. 314
Weryfikacja
znane z przytoczenia
Znaczenie
5/5

O źródle

Treść. Obwieszczenie rady miejskiej Wrocławia (Breslau) z 5 kwietnia 1625 dotyczące publicznych zawodów szermierczych. W czterech paragrafach zakazuje tłoczenia się widzów (§ 1), 'improper pieces' (§ 2) – ‚das schädtliche Beinhauen, knopfstoßen, niederwerfen, über die Stangen schlagen, Rammeln vnndt dergleichen, so wieder Fechters Brauch lauffen‘ –, kłótni i obelg (§ 3) oraz wyzwań (§ 4).

Przetrwanie. Znane jedynie z drukowanego wyciągu: Schlesische Provinzialblätter 33 (1801), s. 427–428, następnie Büsching 1817, s. 314 (P037). Dotąd nie odnaleziono ani oryginału, ani osobnego druku; dokument nie znajduje się w miejscu, na które wskazywałaby jego data, w radzieckiej księdze Liber definitionum 1616–1630 (P115).

Kontekst. Jego wzorem jest patent z 9 maja 1615 (P114), którego pełny tekst posiadamy; wykaz zakazanych technik jest poświadczony w oryginale już 6 grudnia 1614 (P134). Według druku patent z 1625 roku dodaje jedynie 'Rammeln'. Miasto ogłosiło go ponownie 22 lutego 1642 roku; ostatni dekret dotyczący szkół szermierczych pochodzi z 6 grudnia 1674 roku. Podobne zakazy występują w Augsburgu (‚vnredliche stuck‘, ‚fürgeworffne Stangen‘, P046).

Dalsze losy. Ten sam artykuł z 1801 roku opisuje również wypadek z 1596 roku: norymberski szermierz Johann Canttor ‚trat auf den Degen und wollte ihn wieder grade ziehen‘, rozciął sobie łydkę i wykrwawił się na śmierć – świadectwo prostowania głowni stopą, czego zabrania ordynacja gandawska (art. 53). J. A. Schmeller (Bayerisches Wörterbuch, 1827–1837) przytacza ‚rommeln und über die Stange schlagen‘ z „norymberskiego” patentu z 1625 roku; brzmienie odpowiada jednak patentowi wrocławskiemu, jest to więc prawdopodobnie pomyłka.

Historie z tego źródła

Szczegóły źródła

ID
P049
Tytuł oryginalny
Renovirtes Patent wegen der Fechtschule
Typ
statuty i regulaminy
Data
5 kwietnia 1625
Miejsce
Wrocław (Breslau)
Państwo (obecnie)
Polska
Język
niemiecki
Autor
Rada mesta Vratislav (Breslau)
Archiwum
nezistený; Büsching cituje Schles. Provinzial-Blätter 1801, s. 428
Edycja
len parafráza s citátmi: Schlesische Provinzialblätter 33 (1801), 5. St., s. 427–428; Büsching 1817, s. 314
Znaczenie
trafność 5 z 5 tekst normatywny: statuty, przywilej, regulamin szkoły szermierczej
Weryfikacja
znane z przytoczenia

Cytowane przez