Źródła › P114
Patent rady dotyczący szkoły szermierczej
Na plac walki mogą wchodzić wyłącznie nadzorcy, szermierze i pomocnicy; zakazane techniki, kłótnie i napaści na nadzorców podlegają karze.
- Typ
- statuty i regulaminy
- Data
- 9 maja 1615
- Miejsce
- Wrocław (Breslau)
- Bractwo
- Federfechter (Greifenfels)
- Edycja
- ‚Urkundliches über alte bürgerliche Fechtordnung in Breslau‘, Schlesische Provinzialblätter, N. F. 2 (1863), H. 8, s. 481–482
- Weryfikacja
- oryginał zweryfikowany
- Znaczenie
- 5/5
Pełny przekład wraz z oryginałem ↓
Przepisy w tym źródle
Osoby w tym źródle (2)
Pełny przekład
Uwaga o obwieszczeniu
Publicatum auff offener Fechtschulen beim gülden Adeler den 10. Maij Anno 1615.
Ogłoszono podczas publicznej szkoły szermierczej pod Złotym Orłem 10 maja roku 1615.
Preambuła i ogrodzenie
Wier Rathmanne etc. Bekennen, Demnach wier die Fechtschulen gutter vbung halben, Jedoch ad placitum wiederumb vergünstet vndt zugelaßen, bey welchen aber bißanhero allerley Vnordnung, sonderlichen wegen des muttwilligen gedrenges, dadurch viel vnglück verursacht, vorgelauffen: Alß wollen wier dermaßen Vnordnung gentzlichen abgeschafft vndt in ernst verboten haben.
My, rajcy itd., oznajmiamy: Ponieważ ponownie zezwoliliśmy na szkoły szermiercze i dopuściliśmy je dla pożytecznego ćwiczenia, jednak jedynie wedle naszej woli (ad placitum), a dotąd dochodziło podczas nich do rozmaitych nieporządków, zwłaszcza wskutek samowolnego tłoczenia się, które spowodowało wiele nieszczęść, pragniemy całkowicie usunąć takie nieporządki i stanowczo ich zakazujemy.
Erstlichen, das hinfüro in den auffgerichteten Schrancken, Niemandt gehen, oder sich eindringen solle, außer folgenden Personen. Nemlich vnsere verordnete Schutzhalter, Lorentz Springklee sonst Geschmeidler genandt, Caspar Arnoldt Kürschner vndt die so künfftig an stat dieser geordnet werden, Item die Freyfechter vndt Schüler, so bey den Meistern in Arbeit stehen, vndt deßelben tages ein Schulrecht thun wollen, […] ‖ [290r] Wehren auff vndt ab die Schulen tragen, vndt Zwene Schwerdtdiener. Vber itztgemelte Personen, sol sich Niemandt in den Schrancken eindringen, damit die Fechtende nicht geirret oder gehindert werden.
Po pierwsze, odtąd nikomu nie wolno wchodzić ani wciskać się za ustawione ogrodzenie poza następującymi osobami: mianowicie naszymi wyznaczonymi nadzorcami, Lorentzem Springklee, zwanym też Geschmeidler, Casparem Arnoldtem, kuśnierzem, oraz tymi, którzy w przyszłości zostaną wyznaczeni na ich miejsce; ponadto wolnymi szermierzami i uczniami pobierającymi naukę u mistrzów, którzy chcą tego dnia skorzystać z prawa udziału w szkole szermierczej, […] (muzykami i chłopcami, którzy) przynoszą broń do szkoły i ją stamtąd wynoszą, oraz dwoma sługami miecza. Poza wymienionymi osobami nikomu nie wolno wciskać się za ogrodzenie, aby nie dezorientować szermujących ani im nie przeszkadzać.
Techniki zabronione
Vors Ander, sollen alle vnziemliche Stück, Insonderheit das schädliche Beinhauen, Knopfstoßen, Niederwerffen, Vber die Stange schlagen, vndt dergleichen, so wieder Fechtergebrauch gentzlichen abgeschafft vndt verboten sein, bey vnser ernsten Straffe.
Po wtóre, wszelkie niestosowne techniki, w szczególności szkodliwe cięcia w nogi, uderzanie głowicą, obalanie, uderzanie ponad kijem (po przerwaniu walki) i tym podobne, sprzeczne ze zwyczajem szermierczym, mają zostać całkowicie zniesione i zakazane pod groźbą naszej surowej kary.
Kłótnie i napaści na nadzorców
Vors dritte, sol sich ein Jeder, des haderns, Schmehens, Scheltens, vndt abscheulichen geschreyes enthalten, darauff sonderliche achtung sol gegeben werden.
Po trzecie, każdy ma się powstrzymać od kłótni, obelg, wymyślania i odrażających wrzasków, na co należy zwracać szczególną uwagę.
Vors Vierde, da sich Jemandt, wieder die Verordnete Inhalter, mit worten, wercken, oder außforderungen vergreiffen würde, kegen denselben, sol gleichfals, alß den andern Vorbrechern, dieser vnser Ordnung, mit vnnachleßlicher Straffe, andern zur abschew verfahren werden. Darnach sich Menniglichen zurichten, vor vnglimpf, spott vndt vngelegenheit wirdt zu hütten wißen. Zu Vhrkundt Geben den 9. Maij Anno 1615.
Po czwarte, jeśliby ktokolwiek uchybił wyznaczonym nadzorcom (Inhalter) słowem, czynem lub wyzwaniem, należy wobec niego, podobnie jak wobec innych naruszających tę naszą ordynację, zastosować nieuchronną karę, ku przestrodze innych. Niech każdy stosownie do tego postępuje i wie, jak uniknąć przykrości, drwin i kłopotów. Dano na świadectwo dnia 9 maja roku 1615.
Szczegóły źródła
- ID
- P114
- Typ
- statuty i regulaminy
- Data
- 9 maja 1615
- Miejsce
- Wrocław (Breslau)
- Państwo (obecnie)
- Polska
- Język
- niemiecki
- Bractwo
- Federfechter (Greifenfels)
- Autor
- Rada mesta Vratislav
- Archiwum
- Archiwum Państwowe we Wrocławiu, Akta miasta Wrocławia
- Sygnatura
- 82/28/0/14/3897 (Libri definitionum, zv. IV), fol. 289v–290r
- Edycja
- ‚Urkundliches über alte bürgerliche Fechtordnung in Breslau‘, Schlesische Provinzialblätter, N. F. 2 (1863), H. 8, s. 481–482
- Digitalizacja / opis katalogowy
- https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/jednostka/-/jednostka/11065104
- Znaczenie
- trafność 5 z 5
- Weryfikacja
- oryginał zweryfikowany
Cytowane przez
- P115 Uchwały rady Wrocławia (Libri definitionum) z lat 1513–1799, z wpisami dotyczącymi szkół szermierczych
Notatki badawcze (po słowacku)
- ‚Demnach wier die Fechtschulen gutter vbung halben, jedoch ad placitum wiederum vergunstet‘; (1) do ‚aufgerichteten Schranken‘ mogą tylko ‚vnsere verordnete Schutzhalter: Lorenz Springklee … Kaspar Arnold, Kürschner‘, ‚die Freyfechter … vnd Schüller, so bei den Meistern in Arbeit stehen, vnd desselbigen Tages ein Schulrecht thun wollen‘, ‚Spielleute, vnd Jungen, so die Wehren auf vnd ab die Schulen tragen, vndt zwei Schwertdiehner‘; (2) ‚sollen alle vnziemliche Stücke, insonderheit das schädliche Beinhauen, Knopfstoßen, Niederwerfen, über die Stange schlagen vnd dergleichen, so wider Fechtergebrauch gentzlich abgeschafft vnd verboten sein‘; (3) zakaz kłótni, wyzwisk i krzyków; (4) kara za napaść na ‚verordneten Inhalter‘ słowem, czynem lub wyzwaniem.
- ‚Geben den 9ten Tag des Monats Mai … im sechszehnhundert vnd fünfzehnten Jare.‘ Jest to odnowienie rozporządzenia z 9. 9. 1606 (P048) i wzór patentu 5. 4. 1625 (P049), który dodaje ‚Rommeln‘.
- Druk z 1863 jest zgodny pod względem treści.
- Dopisek na marginesie ‚Publicatum auff offener Fechtschulen beim gülden Adeler den 10.
- Maij Ao 1615‘ – patent ogłoszono bezpośrednio na szkole szermierczej, dzień po wydaniu; a uzasadnienie we wstępie: ‚allerley Vnordnung, sonderlichen wegen des muttwilligen gedrenges, dadurch viel vnglück verursacht‘.
- Wykaz zakazanych technik przejęto z rozporządzenia z 6. 12. 1614 (P134), dodano zakaz ‚abscheulichen geschreyes‘ i czwarty artykuł ‚andern zur abschew‘.
- Kolejna historyczna podstawa tekstowa według Büschinga 1817, s. 314, przyp. 20: Liber proclamationum, f. 100.
- Ten odsyłacz dotyczy roku 1615.