Prameny šermířských cechů
Jazyk stránky · Čeština

Prameny › P164

Červená kniha bratrstva svatého Marka

Rejstřík ustanovených mistrů s formulí a pravidlem zkoušky: uchazeč, který byl při předvedení zkrvaven, nebyl přijat.

Typ
listina a archivní záznam
Datum
1583–1716
Místo
Frankfurt nad Mohanem
Bratrstvo
Marxbrüder (Mistři meče)
Edice
přepis: K. Theil, Transcription: Red Book of the Marxbrüder, Zenodo 10.5281/zenodo.20816085 (verze 5. 9. 2026; CC BY-NC-SA 4.0)
Ověření
čtená edice
Relevance
5/5

Úplný překlad s původním zněním ↓

Pravidla v tomto prameni

Pasáže textu podle témat. Téma vede ke srovnání s jinými městy, článek k textu níže.

Příběhy z tohoto pramene

Osoby v tomto prameni (256)

Úplný překlad

Pracovní překlad vychází z anglického nebo slovenského vydání. U každého odstavce je uvedeno původní znění.

Značka ¶ vedle pasáže odkazuje přímo na dané místo v textu.

Předání císařských konfirmací městské kanceláři (fol. 1r)

Sambstags den 19. Martÿ A° đ 1614. hat Balthasar Horn von Greiffenber Meister deß lang Schwerdts in namen vnd von weg der Bruderschafft von St. Marx der Röm. Kaÿ. Mtt. Matthiæ Confirmation Ihrer Privilegÿ zur Statt Franckfurt Cantzleÿ gelieffert vnd zu den andern Privilegien in Verwahrung zunemen in namen ermelter Bruderschaft gebetten, welches dann auch geschehen.

V sobotu 19. března léta Páně 1614 předal Balthasar Horn z Greiffenbergu, mistr dlouhého meče, jménem a z pověření bratrstva svatého Marka kanceláři města Frankfurtu potvrzení jejich privilegií římským císařem Matyášem a jménem řečeného bratrstva požádal, aby bylo uloženo do úschovy k ostatním privilegiím; což se stalo.

¶ 1

den 26. Martÿ Aᵒ đ 1628. hat Michael Lemcke von Hollandt in Preussen Hauptman der Bruderschafft Kayserl., Mtt Ferdinandi II. Confirmation Brieff zur Cantzleÿ gelieffert vnd zu den andern Privilegien in Verwahrung zunemen gebetten.

Dne 26. března léta Páně 1628 odevzdal Michael Lemcke z Preußisch Holland v Prusku, hejtman bratrstva, kanceláři potvrzovací listinu císaře Ferdinanda II. a požádal, aby byla uložena do úschovy spolu s ostatními privilegii.

¶ 2

den 31. Martÿ Aᵒ đ 1642. hat Hanß Reuter von Kirchen an der Eck, Hauptmann der Bruderschafft, Keyß. Mt. Ferdindandi III. confirmation Brieff zur Cantzleÿ gelieffert vnndt zu den andern Privilegÿs in Verwahrung zunehmen gebetten.

Dne 31. března léta Páně 1642 Hans Reuter z Kirchheim unter Teck (?) (“Kirchen an der Eck”), hejtman bratrstva, odevzdal kanceláři potvrzovací listinu císaře Ferdinanda III. a požádal, aby byla uložena do úschovy spolu s ostatními privilegii.

¶ 3

Vidimační formule pro nového mistra (fols 2r–2v)

[left margin: ist im maßen gewiedert, wie hernach zu sehen]
wir der Rath der Statt Franckfurt am Mayn thun kundt vnd hiermit bekennen daß wir ≠ [insertion from 1v: sechs fünff vnterschiedliche Kaÿserliche Privilegia vnd darunder sonderlich obgesetzte] zween Kaÿserliche Confirmation Brieff den Meistern deß Schwerdts gegeben von wort zu wort lauttendt wie vorabstehet an Pergamen, Schrifften vnd Kaÿserlichen Anhangenden Insigeln, vnd sonst allenthalben gantz vnversehrt vnd vnargwöhnisch gesehen vnd befunden Auch vmb Meister deß Schwerdts beschehener fleissiger Bitte willens dieß gegenwertig Transsumpt daruon machen, mit vnserer Statt anhangendem Insigel bekraftiges vnd NN. welcher an heut dato von NN. Als Jetziger Zeit Hauptman vber die Bruderschafft von St. Marx, zu einem Meister deß [insertion: langen] Schwerdts geschlagen, approbirt vnd zugelassen worden, zu vrkundt haben mittheilen lassen, so geschehen đ.

(Na okraji: toto se do jisté míry obnovuje, jak je vidět níže.) My, rada města Frankfurtu nad Mohanem, dáváme na vědomí a tímto prohlašujeme, že jsme viděli a shledali [vsuvka z fol. 1v: šest (škrtnuto) pět různých císařských privilegií a mezi nimi zejména ta výše uvedená] dvě císařské potvrzovací listiny udělené Mistrům meče, znějící slovo od slova tak, jak stojí výše, zcela neporušené a bez známek podezřelosti, pokud jde o pergamen, písmo a přivěšené císařské pečeti i ve všech ostatních ohledech; a na naléhavou žádost Mistrů meče jsme z nich dali pořídit tento transumpt, stvrdili jej přivěšenou pečetí našeho města a dali jej na svědectví vydat N. N., který byl dnešního dne pasován, uznán a přijat za mistra [vsuvka: dlouhého] meče N. N., nynějším hejtmanem bratrstva sv. Marka. Tak učiněno dne … (atd.)

¶ 4Zkouška a stupně

verte.
[2v]
Wir der Rath der Statt Franckfurt am Maÿn, Thun kundt vnd hiermit bekennen, daß wir ein von dem jetztregierenden ≠ [insertion: Röm.] Kaÿß, Auch zu Hungern vnd Boheim Kön. Mtt. Ferdinando dem Andern zc. Vnseren allergnedigsten Herrn den Meistern deß Schwerdts allergnedigst ertheiltes Privilegium vnd Confirmation Brieff von wort zu wort lauttendt wie vorstehet, an Pergamen, Schrifften vnd Kaÿserlichem anhangendem Insigel vnd sonst Allent halben gantz vnversehrt vnd vnargwohnisch gesehen vnd befunden, Auch vmb Meister deß Schwerdts beschehener fleissiger Bitte willen dieß gegenwertige Transsumpt darvon vorfertig vnter vnserer Statt Anhangendem Insigel verfertigen vnd N. N. von N. welcher in heut dato von NN. vor N. als Jetzig Zeit Hauptman vber die Bruderschafft von St. Marx zu einem Meister des Lang schwerdts geschlag, approbirt vnd zugelassen worden, zu Vrkundt haben mittheilen lassen, So geschehen den đ

Obraťte. My, rada města Frankfurtu nad Mohanem, na vědomí dáváme a tímto prohlašujeme, že jsme viděli a shledali privilegium a potvrzovací listinu nejmilostivěji udělenou Mistrům meče nyní panujícím [vsuvka: římským] císařem a králem uherským a českým Ferdinandem II. atd., naším nejmilostivějším pánem, která zní slovo od slova tak, jak stojí výše, zcela neporušenou a bez podezření co do pergamenu, písma a přivěšené císařské pečeti i ve všech ostatních ohledech; a na snažnou žádost Mistrů meče jsme z ní dali vyhotovit tento transumpt pod přivěšenou pečetí našeho města a vydat jej na svědectví N. N. z N., který byl dnešního dne pasován, schválen a přijat za mistra dlouhého meče N. N. z N., nynějším hejtmanem bratrstva sv. Marka. Tak se stalo dne … (atd.)

¶ 5

První záznamy o pasováních (fol. 3r–4v, 1583–1587)

3.[r]
Caspar Bachar von Dresden kürschner Ist durch Melchior Gaißmann von Nürnberg, der Zeit verordnetem hauptman über die Bruderschafft von S. Marco zu einem Meister des langen Schwerdts offentlich geschlagen wordn Am Sontage den 8. 7bris Anno 1583.

Caspar Bachar z Drážďan, kožešník, byl v neděli 8. září roku 1583 veřejně pasován na mistra dlouhého meče Melchiorem Gaißmannem z Norimberku, tehdy ustanoveným hejtmanem bratrstva svatého Marka.

¶ 6Zkouška a stupně

Sontags den 24 Martÿ Anno 1584 seindt nachbenante Personen, durch Melchiorn Nauman von Say auß der Schleßing, als hauptman über die Bruderschafft von S. Marx. zu Meistern des lang Schwerdts offentlich geschlagen worden.
Peter Schultheiß von Regenspurg Glockengießer.
Caspar Felber von Tressen, Lein wöber.
Joachim Gotthardt von Custrin, Kürschner.
Geörg Fuchs von Wien, Becker.
Conrad Fridwag von Nürmberg, Schumacher.
Pauly Merlo von Nürmberg Schellenmacher.
Lazary Bauert von heilspurg In Preußen kürßner.
Hanß damser von Greitz In d. Steirmarkh kürßner.
Moritz Büschel von der Weyde kürßner .|.

V neděli 24. března roku 1584 byly níže jmenované osoby veřejně pasovány na mistry dlouhého meče Melchiorem Naumanem ze slezské Zaháně (?) (“Say”), hejtmanem bratrstva sv. Marka: Peter Schultheiß z Řezna, zvonař; Caspar Felber z Drážďan, tkadlec plátna; Joachim Gotthardt z Kostřína, kožešník; Georg Fuchs z Vídně, pekař; Conrad Fridwag z Norimberka, švec; Pauly Merlo z Norimberka, výrobce zvonků (malých zvonů); Lazarus Bauert z pruského Heilsbergu, kožešník; Hans Damser ze štýrského Štýrského Hradce (?) (“Greitz”), kožešník; Moritz Büschel z Weidenu (?) (“von der Weyde”), kožešník.

¶ 7Zkouška a stupně

[3v]
Geörg Palm von Newem Soln In Vngarischen Bergstetten ist den 9. Aprilis Anno 1584 durch Wilhelm Schützen von Cöln zum Meister des langen Schwerdts geschlagen worden.

Georga Palma z Neusohlu (Banské Bystrice) v uherských horních městech pasoval Wilhelm Schütz z Kolína nad Rýnem dne 9. dubna roku 1584 na mistra dlouhého meče.

¶ 8

Bastian Völklin von München
Christoff Koch von Breßlaw.
Dauid Lintz von Dantzig.
seind Sontags den 12. Aprilis Anno đ 84 durch Wilhelm Schützen zu Meistern des Lang Schwerdts geschlage worde.

Bastian Völklin z Mnichova, Christoph Koch z Vratislavi a David Lintz z Gdaňsku byli v neděli 12. dubna léta Páně (15)84 pasováni Wilhelmem Schützem na mistry dlouhého meče.

¶ 9

Geörg Rad von Jena Glaser, bürg zu Augspurg
Niclauß wünsch von Königsperg zu Preüßen kürschner
seind Sontags den 4 Aprilis Anno 1585. durch wilhelm Schützen von Cöln. zu Meistern des lange Schwerdts geschlage worde.

Georg Rad z Jeny, sklenář a měšťan augsburský, a Niklaus Wünsch z Königsbergu v Prusku, kožešník, byli v neděli 4. dubna roku 1585 pasováni Wilhelmem Schützem z Kolína nad Rýnem na mistry dlouhého meče.

¶ 10

4[r]
Thomas Schnedergerger von Passaw ein Beck Ist von Michel Wincklern zu einem Meister des lange Schwerdts geschlage worde Am Sontags den 12. 7bris. Anno 1585.

Thomas Schnedergerger z Pasova, pekař, byl v neděli 12. září roku 1585 pasován Michelem Wincklerem na mistra dlouhého meče.

¶ 11

Sontags den 27 Martÿ Anno 1586. seind nachuolgende Personen von Wilhelm Schützen von Coln diser Zeit verordnetem hauptman über die Bruderschafft von S. Marx. zu eine M. des lange Schwerdts geschlage worde
[curly bracket Caspar Grimm to Dauid Reibholz: kürßner]
Caspar Grimm von Arnstadt.
Peter Niß. von Dantzig.
Augustin Ferber v. Schwebisch gemündt,
Melchior Mair v. Nörlinge
Dauid Reibholz von Raudt.
Peter Lentz von Augspurg wöber
Niclauß Wiltobler von Bregitz am Boden See Kupferschmidt.

V neděli 27. března roku 1586 pasoval Wilhelm Schütz z Kolína nad Rýnem, tehdy ustanovený hejtman bratrstva sv. Marka, na mistry dlouhého meče tyto osoby: (kožešníky) Caspara Grimma z Arnstadtu, Petera Niße z Gdaňsku, Augustina Ferbera ze Schwäbisch Gmündu, Melchiora Maira z Nördlingenu, Davida Reibholze z Raudtenu; Petera Lentze z Augsburgu, tkalce; Niklause Wiltoblera z Bregenzu u Bodamského jezera, mědikovce.

¶ 12

[4v]
Sontags den 11. 7bris Anno 1586. seindt nachuolgende Personen durch M. Wilhelm Schützen von Cöln, als dieser Zeit verordnetem Hauptman über die Bruderschafft von S. Marx. zu M. des Schwerdts offentlich Im Krachbein geschlagen worde. Als namentlich
– Christian Kölckes, von Gülch. Schwartzferber
– Michel Dunckel von Lahr. kürschner.
Peter Hepfner v. dreßden. Leinwöber.
Lorentz Schmidt. v. Ochsenfurt. Bader,

V neděli 11. září roku 1586 byly v (domě) “Krachbein” veřejně pasovány na mistry meče následující osoby mistrem Wilhelmem Schützem z Kolína nad Rýnem, tehdy ustanoveným hejtmanem bratrstva sv. Marka, totiž: Christian Kölckes z Jülichu, barvíř načerno; Michel Dunckel z Lahru, kožešník; Peter Hepfner z Drážďan, tkadlec plátna; Lorenz Schmidt z Ochsenfurtu, lazebník.

¶ 13Zkouška a stupně

Podrobnosti o prameni

ID
P164
Typ
listina a archivní záznam
Datum
1583–1716
Místo
Frankfurt am Main
Země (dnes)
Německo
Jazyk
němčina
Bratrstvo
Marxbrüder (Mistři meče)
Autor
Bratstvo sv. Marka (Marxbrüder), Frankfurt
Archiv
Institut für Stadtgeschichte Frankfurt, H.18.02 Nr. 13
Edice
prepis: K. Theil, Transcription: Red Book of the Marxbrüder, Zenodo 10.5281/zenodo.20816085 (verzia 5. 9. 2026; CC BY-NC-SA 4.0)
Digitalizace / záznam
https://doi.org/10.5281/zenodo.20816085
Relevance
relevance 5 z 5 normativní text: stanovy, privilegium, školní řád
Ověření
čtená edice

Citováno v

Badatelské poznámky (slovensky)

Pracovní poznámky k prameni do vypracování redakčního textu. Jednotlivá zjištění, nikoli souvislý výklad.