Źródła do dziejów cechów szermierczych
Język strony · Polski

Tematy › Zakazane techniki

Techniki zabronione

Czego nie dopuszczano w walce: pchnięć, uderzeń głowicą, zapasów, łamania kończyn, ataków na oczy i krocze, ostrej broni.

Co pokazuje porównanie

Wykazy wymieniające zakazane działania zachowały się z Wrocławia (P134 z 1614, P114 z 1615): cięcia w nogi, uderzenia głowicą, obalanie i uderzanie ponad drągiem. Ordynacja augsburska (P046) karze za chwycenie broni przeciwnika i uderzenie go rocznym zakazem wstępu do szkoły oraz ogólnie zabrania ‘dishonest pieces’. W Lille (P013) ciosy głowicą i jelcem nie są zabronione, po prostu nie są zaliczane. Tuluza 1696 (P121) wyklucza z zawodów każdego, kto złośliwie kieruje pchnięcia w twarz, i nie uznaje trafienia zadanego przy jednoczesnym trzymaniu floretu przeciwnika. Rozporządzenie praskie z 1597 roku (P052) określa nie techniki, lecz sposób zachowania: szermierze nie mają rzucać się na siebie zaciekle ‘like peasants’.

28 fragmentów z 12 miast, 1544–1775. Uporządkowane według roku. „Regułą” jest to, co tekst nakazuje lub czego zabrania; „odnotowaną praktyką” jest to, co opisuje jako wydarzenie lub twierdzenie. Streszczenia mają charakter roboczy; rozstrzyga oryginalne brzmienie tekstu dostępne pod linkiem.

  1. 1544Królewiec

    W walce o nagrodę wyklucza się wszelkie niegodziwe, tajne i skryte techniki oraz sztuczki, jakkolwiek by się nazywały.

    P396 · proklamacja przepis odczyt wykorzystanej edycji

    alle böse, heimliche, verborgene Stücke und Listen
  2. 1544Królewiec

    Kto stosuje zakazane techniki, sam ponosi ryzyko i konsekwencje.

    P396 · proklamacja przepis odczyt wykorzystanej edycji

    soll er seine Gefahr deshalb ausstehen
  3. ok. 1568Augsburg

    Kto podczas wolnej szermierki chwyta broń przeciwnika, przytrzymuje ją i w ten sposób go uderza, zostaje wykluczony ze szkoły na rok i podlega również karze rady.

    P046 · chwycenie broni i uderzenie przepis odczyt wykorzystanej edycji

    dem andern in freyem fechten sein wöhr ergriffe, Dieselbige halten, vnd also auf In schlagen wurde, Dem soll die Schul ain Jar lang verpotten
  4. ok. 1568Augsburg

    Kto uderzy ponad, pod lub w poprzek rzuconego drąga (Stange), musi natychmiast złożyć broń i nie może już podjąć żadnej broni, krótkiej ani długiej, podczas tej publicznej szkoły szermierczej.

    P046 · uderzenie ponad drągiem (Stange) przepis odczyt wykorzystanej edycji

    über, vnder oder fürgeworffne Stangen schlecht, Der soll alsbald one alle mittel von Stunden sein wöhr Niderlegen
  5. ok. 1568Augsburg

    Ani miejscowi, ani przyjezdni szermierze nie mogą szermować przy użyciu nieuczciwych technik (vnredlichen stucken), wbrew zarządzeniu rady i ustalonym zwyczajom szermierczym.

    P046 · nieuczciwe sztuczki przepis odczyt wykorzystanej edycji

    hieige oder frembde Fechter auf ainander Schul mit vnredlichen stucken Auch über hierInn begriffne aines Ersamen Raths alhie
  6. 1574Neuburg an der Donau

    Kto uderza, dźga lub rzuca jelcem bądź głowicą, zadaje pchnięcia mieczem albo uderza złamaną kopią, nie zdobywa nagrody.

    P403 · 10 przepis oryginał zweryfikowany

    Da einer mit Creutz oder Knopff nach dem anderen schlagen
  7. 1574Neuburg an der Donau

    Kto chwyta miecz przeciwnika lub przechwytuje jego ciosy, nie otrzymuje nagrody.

    P403 · 12–13 przepis oryginał zweryfikowany

    der dem andern in sein Schwerdt platzt
  8. po 1589Lille

    Wejścia w zwarcie oraz uderzenia głowicą i jelcem nie mają wartości punktowej; liczą się wyłącznie trafienia głownią.

    P013 · ciosy głowicą i jelcem (zakaz) przepis odczyt wykorzystanej edycji

    toutes entrées et coups donnés du pommeau et croisure ne sera de valleur
  9. 1596Kassel

    Kto złamie kopię o barierę lub dotknie bariery kopią albo mieczem przed jej złamaniem, nie ma prawa do nagrody.

    P398 · 7 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    die schrancken mit dem Spiesse vor dem brechen berühret
  10. 1596Kassel

    Kto trzyma miecz obiema pięściami naraz lub opiera dłoń na barierze, nie otrzymuje nagrody; dozwolona jest zmiana ręki w celu zadania ciosu.

    P398 · 9 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    Wer sein Schwert mit beyden feusten zu gleich brauchet
  11. 1596Kassel

    Kto chwyta lub przytrzymuje miecz przeciwnika i w ten sposób zatrzymuje jego ciosy, nie może tego dnia zdobyć żadnej nagrody.

    P398 · 13 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    Wer dem andern in sein Schwert platzet oder helt
  12. 1597Praga

    Szermierze nie powinni rzucać się na siebie z furią, lecz walczyć każdą bronią czysto i rozważnie, zgodnie z prawidłami sztuki.

    P052 · Kto się nie uczył, nie szermuje przepis odczyt wykorzystanej edycji

    nemají tak vztekle do sebe vskakovati, nýbrž čistě zdlouha podle umění té kratochvíle
  13. 1597Praga

    Przepisy wymagały od zawodników przyjęcia przepisowej postawy szermierczej właściwej dla ich konkurencji oraz przystępowania do pojedynku z opanowaniem.

    P052 · Prawidłowe podniesienie broni przepis odczyt wykorzystanej edycji

    ne jako sedlák, aby střeštěně k zbrani běžel a ji do rukou popadna, vzal
  14. 1597Praga

    Dwaj szermierze walczący o pieniądze nie mają rzucać się na siebie z całej siły jak chłopi, lecz fechtować zgodnie z zasadami sztuki.

    P052 · Walka o pieniądze, punkt 3 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    nemají jako sedláci k sobě přikračovati na sebe vší mocí a silou
  15. 1601Tybinga

    Zabrania się wybijania przeciwnikowi piki z rąk oraz ustępowania pola po rozpoczęciu starcia.

    P442 · V przepis oryginał zweryfikowany

    Deßgleichen keiner weichen thun
  16. 1601Tybinga

    Kto upuści miecz lub wesprze się nim o barierę, traci prawo do nagrody; złamany miecz podlega wymianie.

    P442 · VI przepis oryginał zweryfikowany

    Sein schwert würd fallen in den sand
  17. 1601Tybinga

    Kto chwyci za miecz przeciwnika, traci nagrodę.

    P442 · X przepis oryginał zweryfikowany

    Fellt oder greifft, den Danck verleurt
  18. 1601Tybinga

    Mieczem włada się jedną ręką; chwyt oburącz oraz uderzenia jelcem i głowicą są zabronione.

    P442 · XII przepis oryginał zweryfikowany

    Mit Creutz und Knopff viel weniger
  19. 1614Wrocław

    Wszelkie niestosowne działania, zwłaszcza niebezpieczne cięcia w nogi, uderzenia głowicą, obalanie i uderzanie ponad laskami, są zakazane pod groźbą surowej kary.

    P134 · ustęp 2 (zakazane techniki) przepis oryginał zweryfikowany

    sollen alle vnziemliche stücke, sonderlich aber das schedliche bein hauen, knopf stoßen, Niderwerffen, Vber die Stangen schlagen
  20. 1615Wrocław

    Niedozwolone zagrania są zakazane pod groźbą surowej kary, w szczególności cięcia w nogi, uderzenia głowicą, powalanie oraz uderzanie ponad drągiem.

    P114 · Zakazane techniki przepis oryginał zweryfikowany

    das schädliche Beinhauen, Knopfstoßen, Niederwerffen, Vber die Stange schlagen
  21. 1616Gandawa

    W walce o godność królewską nie wolno stosować chwytów, pchnięć, kłaść dłoni na mieczu ani nacierać ciałem na ciało przeciwnika; w przeciwnym razie trafienie jest nieważne zarówno dla króla, jak i pretendenta.

    P063 · art. X przepis odczyt wykorzystanej edycji

    sonder grepe, ofte steken, ofte een handt van het Zweirdt te doen
  22. 1616Gandawa

    Kto podczas walki chwyci głownię przeciwnika, płaci 2 grosze.

    P063 · art. XLVI przepis odczyt wykorzystanej edycji

    grypt den lemmer van synen Campioen
  23. 1696Tuluza

    Człowieka, który ze złośliwości zadał pchnięcie w twarz, należy wykluczyć z zawodów o nagrodę.

    P121 · art. 11 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    à moins qu'on connut qu'un homme y poussât par malice, en ce cas il doit être tiré du Prix
  24. 1696Tuluza

    Nie zalicza się trafień zadanych przy trzymaniu klingi floretu, pchnięć oburącz ani trafień po przełożeniu floretu z ręki do ręki.

    P121 · art. 17 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    en tenant le Fleuret, ou qui sont poussez de deux mains, ou changeant le Fleuret de main, ne sont point comptez
  25. 1775Bordeaux

    Prowost, który naucza samodzielnie bez wiedzy i zgody swojego mistrza, zostaje wykluczony z możliwości uzyskania mistrzostwa.

    P385 · art. 16 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    qui montreront eux-mêmes ledit art à l'inçu de leur Maître
  26. 1775Bordeaux

    Mistrz, który podejmuje zawód niezgodny ze szlachetnością sztuki, musi zamknąć swą salę i traci godność mistrzowską.

    P385 · art. 45 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    sera contraint sur le champ de fermer la salle
  27. Reims

    Kto uderzy towarzysza lub zarzuci mu kłamstwo, płaci 12 denarów.

    P023 · 13 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    qui son compaignon frappera / Ou démentira
  28. Reims

    Kto podczas walki odwróci się plecami, płaci jednego blanka.

    P023 · 20 przepis odczyt wykorzystanej edycji

    qui l'eschine tournera, quant il joura